Oude Delft 149

Al meer dan 170 jaar winkelpand

 
   

Oude Delft 149 biedt op dit moment onderdak aan het Audiohuis Delft, een winkel in HiFi apparatuur. Het is al meer dan 170 jaar een winkelpand. Voor het Audiohuis was hier een winkel in tweedehands kleding gevestigd en daarvoor de aquariumhandel Kasius. Vanaf 1954 had Willem van Essen er een delicatessenzaak. Hij nam de winkel over van Maria Alida van Essen die sinds 1919 op dit adres handelde in handwerkartikelen en babykleertjes.

Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster
 
Het Audiohuis ligt naast het ‘kleinste huisje van Delft’ (Oude Delft 147) en de poort die ooit toegang gaf tot het Sint Hieronymusklooster erachter. Het huis dat hier stond en dat vermoedelijk na de stadsbrand van 1536 nieuw is opgebouwd, behoorde tot de kloostergoederen die bij de Reformatie door de overheid werden geconfisqueerd.
 

In 1582 verkocht de stad uit dit genaaste bezit aan Mr. Jacob Burgerszoon een huisje binnen de poort met een kantoortje ten noorden ervan. Misschien is dat hetzelfde kantoortje dat de stad voordien had verhuurd of ter beschikking gesteld had aan Pieter van Foreest (zie Oude Delft 145), het al genoemde ‘kleinste huisje van Delft’. In 1582 kreeg Jacob ook toestemming een gesloten en gedempte beerput, die tegen de muur van zijn huis in de oude kloosterpoort stond, open te maken en te verbouwen tot privaat. Het ‘camerken’ of kantoortje verhuurde Jacob aan Thielman Vrankenszoon Storm.
Waarschijnlijk bezat Jacob nog een huisje in de poort, dat halverwege de 17e eeuw deel is gaan uitmaken van het pand Oude Delft 149.
Bij de registratie van de haardsteden in 1600 telde het huis vijf haardsteden, het verhuurde kamertje slechts één haardstede. Kort daarna ging het huis in eigendom over op de zusters Baertgen en Machteld van Berendrecht. Zij komen in de verpondingsregisters van 1620 en 1632 voor.

   
Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster
Kaart van Braun en Hoogenberg
met het klooster.
Detail Kaart Figuratief. De poort rechts
is nu Oude Delft 147. Direct links
ervan Oude Delft 149.
De situatie op de Kadasterkaart
van 1832.
Recente kaart. Er is weinig veranderd.
De poort is er nog steeds.
   

Families Van der Goes en Van der Burch
Halverwege de 17e eeuw was Clara Jansdr van der Burch de eigenaresse van Oude Delft 149, en na haar kwam Adriaan van der Goes (1581-1656), die getrouwd was met haar dochter Catharina van der Burch (1595-1671).
Adriaan was onder meer enige tijd burgemeester van Delft en rentmeester van het domein Voorne. Hij was waarschijnlijk degene die een en ander liet verbouwen, waarbij het huisje erachter in het pand opgeslokt werd. Het huis bleef daarna meerdere generaties in het bezit van de families Van der Burch en Van der Goes. In 1715 was Catharina van der Goes de bewoonster, samen met haar man Jacob Vredenburg van Adrichem.
In 1719 verkochten zij het huis aan Maria Glaudina van der Burch, de weduwe van Philips van Bronsvelt. Bij de koop hoorde ook het naastgelegen kleinere huisje dat op dat moment verhuurd was aan de wijnkopersknecht Cornelis van der Bergh. De koopprijs van beide panden bedroeg 5900 gulden. De koopster leende daarvoor 3000 gulden via een schuldbrief.
In het midden van de 18de eeuw bewoonde haar dochter Philippina van Bronsvelt het pand. Zij overleed in 1752. Na haar dood kocht ene Jan Box het huis voor 4475 gulden, de kamerbehangsels inbegrepen. Zijn dochter Anna Box kwam er later te wonen, met haar man Bernard Nording Doitsma.

Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster

OD 149 grenst pal aan de vroegere poort naar het Hieronymusklooster dat sinds 1403 aan de Oude Delft
stond. De kop boven de poort verwijst naar Pieter van Foreest, die het kamertje erboven huurde.

Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster

Foto van de Oude Delft in 1926 uit het Weekblad
Groot Rotterdam. (Collectie Gemeentearchief)

 

Boterhandelaar
Na hun overlijden werd het huis voor het schamele bedrag van 1475 gulden opgekocht door de boterhandelaar Pieter Reijnders. Huizen waren in die dagen aan de straatstenen bijna niet kwijt te raken in de verarmde stad, die aan alle kanten bevolking zag vertrekken. Het kleine huisje werd verkocht aan mr. Jacobus Johannes le Seur, de eigenaar van Oude Delft 143, aan de andere kant van de steeg.
Of de boterhandelaar het huis zelf heeft bewoond is nog een open vraag. Na zijn dood werd het in 1834 verkocht aan de winkelier Abraham Koolhoven. Sindsdien bleef het ruim 70 jaar eigendom van deze familie van kooplieden en winkeliers, tot het kort na 1900 gekocht wordt door Maria de Bodt, en in 1919 door Maria van Essen, met haar winkel in handwerkjes en babykleding.

 
Henk Verbruggen